قیاس دو هواپیمای پنهانکار F-۱۱۷ Nighthawk و F-۳۵ Lightning Il_آفتاب شرق

لاکهید مارتین از دهه ۱۹۷۰ در تحقیقات فناوری پنهانکاری فعالیت داشته است. در اواخر دهه ۱۹۷۰، جنگنده F-۱۱۷ Nighthawk به اولین هواپیمای عملیاتی جهان با فناوری پنهانکاری تبدیل شد که در جواب به نیاز سریع به یک هواپیمای جنگنده که بتواند بدون شناسایی پرواز کند، ساخته شد. F-۱۱۷ یک هواپیمای تهاجمی تک سرنشین با شدت مادون صوت می بود که در سال ۱۹۸۳ معارفه شد، و در چندین جنگ و دیگر رویدادهای مهم تاریخی وجود داشت.

فناوری پنهانکاری لاکهید مارتین در دهه‌های تازه پیشرفت قابل‌توجهی داشته است و مدرن‌ترین هواپیمای جنگی چند منظوره پنهانکار حال حاضر جهان، F-35 Lightning Il، را در سال ۲۰۱۵ معارفه کرد. در حالی که تا این مدت تعداد انگشت شماری از هواپیماهای F-۱۱۷ Nighthawk در ظرفیت آموزشی در سرویس باقی مانده اند، اما توانمندی های فوق العاده اف-۳۵ در عرصه جاسوسی، نظارت و کسب اطلاعات زیاد برجسته تر است. این مقاله برخی از شباهت ها و تفاوت های بین این دو هواپیما را بازدید می کند و در عین حال نشان می دهد که چطور F-۱۱۷ راه را برای آینده فناوری پنهانکاری هموار کرد.

Lockheed F-117 Nighthawk

• طول: ۲۰.۰۹ متر
• طول بال ها: ۱۳.۲۱ متر
• ارتفاع: ۳.۷۸ متر
• حداکثر وزن برخاست: ۲۳,۸۱۴ کیلوگرم
• حداکثر شدت: ۰.۹۲ ماخ (۱,۱۰۰ کیلومتر بر ساعت)
• برد: ۱۷۲۰ کیلومتر
• سقف پروازی: ۴۵,۰۰۰ فوت (۱۴,۰۰۰ متر)

F-۱۱۷ Nighthawk ساخت لاکهید یک هواپیمای تهاجمی پنهانکار دو موتوره مادون صوت است که توسط قسمت سری Skunk Works متعلق به کمپانی لاکهید در اواخر دهه ۱۹۷۰ طراحی و گسترش یافت. این هواپیما برای نیروی هوایی ایالات متحده (USAF) به منظور مقابله با موشک های زمین به هوای شوروی (SAM) طراحی شده است. بعد از چندین طراحی و تغییرات در آن، این شرکت برنامه گسترش F-۱۱۷ را در سال ۱۹۷۸ اغاز کرد.

این هواپیما اولین پرواز خود را در سال ۱۹۸۱ انجام داد و اولین هواپیمای تولیدی در سال ۱۹۸۲ تحویل شد.

به ادعای لاکهید مارتین، «این هواپیما در سال ۱۹۸۳ به قابلیت عملیاتی اولیه دست یافت، اما برای سال‌های متمادی تحت شدیدترین تدبیرها محرمانگی نگهداری می‌شد. تنها در سال ۱۹۸۸ می بود که این برنامه به طور عمومی اظهار شد و تنها سال ۱۹۹۰ می بود که اولین وجود رسمی خود را در انظار عمومی توانایی کرد. در آن زمان، هفت سال از عملیاتی بودن این هواپیما می گذشت».

علیرغم مطرح‌های «صاف و ترکیبی» که عموماً برای شدت و پنهانکاری ایده‌آل در نظر گرفته خواهد شد، طراحی و پیکربندی موتوری غیرمتعارفی برای دستیابی به غیرقابل تصورترین قابلیت در حوزه پنهانکاری انتخاب شد. سطوح زاویه دار F-۱۱۷ نه تنها به طور قابل توجهی ردپای راداری آن را افت می داد، بلکه به فریب پرتوهای راداری و الگوریتم های متعاقب آن پشتیبانی کرد. کنترل آیرودینامیکی ملزوم برای منفعت گیری از انواع سیستم های کامپیوتری نیز در نظر گرفته شد.

این هواپیما از دو موتور توربوفن F404 بدون بعد سوز ساخت جنرال الکتریک منفعت گیری می کند که هر کدام نیروی پیشرانه ای ۹,۰۴۰ پوندی (۴۰.۲ کیلونیوتن) تشکیل می کنند. موتورهای به شدت خاص و اصلاح‌شده این هواپیما دارای دمای عملیاتی خنک‌تری می باشند که همانند کارکرد توربوجت است تا به قابلیت‌های نهان‌کاری هواپیما پشتیبانی کنند. توری مشبک فلزی رسانا در ورودی موتور، آن را از دید رادار نهان می کند. ردپای حرارتی که عموماً از قسمت اگزوز موتور اشکار می‌شود، با مخلوط کردن به عمد با هوای سرد به مقدار قابل توجهی افت یافته است.

Lockheed Martin F-35 Lightning II

• طول: ۱۵.۷ متر
• طول بال ها: ۱۱ متر
• ارتفاع: ۴.۴ متر
• حداکثر وزن برخاست: ۲۹,۹۰۰ کیلوگرم
• حداکثر شدت: ۱.۶ ماخ در ارتفاع بالا
• برد: ۲,۸۰۰ کیلومتر
• برد رزمی: ۱,۴۱۰ کیلومتر، پیکربندی هوا به هوا بر روی سوخت داخلی
• سقف پروازی: ۵۰,۰۰۰ فوت (۱۵,۰۰۰ متر)

F-۳۵ Lightning Il اولین جنگنده پنهانکار عملیاتی مافوق صوت با برخاست و فرود مختصر/عمودی (VTOL) است که به گفتن بخشی از برنامه جنگنده دعوا مشترک (JSF)، برای نقش برتری هوایی و مأموریت های ضربتی طراحی شده است. F-۳۵ نشان دهنده یک جهش در فناوری پنهانکاری است، به اختصاصی از نظر مواد سازنده تخصصی و فشرده سازی نویز.

این هواپیما به علت شکل‌دهی تخصصی بدنه و منفعت گیری از مواد خاص، دارای حداقل سطح مقطع راداری است. بدنه این هواپیما با انحنای سطحی مداوم و ترازسازی مناسب لبه ها طراحی شده است. علاوه بر این، دندانه‌ ای بودن پنل های پوسته و پوشانده شده با مواد جاذب رادار، قابلیت پنهانکاری بیشتری را در قیاس با دیگر هواپیماها ممکن می‌سازد.

به ادعای لاکهید مارتین، «ادغام JASSM، LRASM و فناوری‌های تازه در بسته F-۳۵ به افزایش قابلیت‌های ماموریت چند منظوره آن تداوم می بخشد- به تداوم تبدیل شدن F-۳۵ به مرگبارترین، پنهانکارترین، و بقاپذیرترین هواپیما در جهان پشتیبانی می‌کند».

با دقت به ویژگی های پرواز مافوق صوت این هواپیما، اف-۳۵ می تواند ردپای صوتی زیاد بزرگی تشکیل کند. ورودی مافوق صوت از یک برجستگی فشرده‌سازی بدون انحراف برای منحرف کردن لایه مرزی از مجرای ورودی منفعت گیری می‌کند که علتکاهش زیاد تر ردپای راداری هواپیما می‌شود. در حالی که طراحی بدنه و ویژگی های داکت ورود هوا از فناوری پنهانکاری F-۱۱۷ تکامل یافته است، پوسته الیاف به شدت جاذب رادار و زیاد بادوام از هواپیماهای پنهانکار قبلی، از جمله F-۲۲ Raptor، مشتق شده است.

کنترل دقیق کنترل فرکانس رادیویی حاضر در F-۳۵ Lightning Il ردپای مادون قرمز و بصری آن را افت می دهد و از شناسایی آن در هوا جلوگیری می کند. با تمرکز طراحی بر سیگنال‌های فرکانس بالا، منفعت گیری از بازتابنده‌های لنز لونبورگ، بیشتر از پیش F-۳۵ را در آسمان مخفی نگه می دارد.