سرانه مالکیت خودرو در ایران؛ ۵۵ درصد شهرنشین‌ها و ۳۷ درصد روستایی‌ها دارای ماشین شخصی
مریم یزدانی
۱ مهر ۱۴۰۳
۱ مهر ۱۴۰۳ - ۲۱:۱۹
درصد مالکیت خودرو یا سرانه ماشین، یکی از شاخص‌هایی است که می‌زان تمایلات و سطح رفاه جوامع مختلف را نشان می‌دهد. بر اساس نتایج طرح هزینه و درآمد خانوار سازمان آمار ایران در سال ۱۴۰۲، ۵۵ درصد از خانوار‌های شهری مالک اتومبیل شخصی هستند. این نرخ در میان خانوار‌های روستایی به حدود ۳۷ درصد می‌رسد.
روند تغییرات سرانه خودرو در سال‌های اخیر
سرانه ماشین در ایران در بخش خانوار‌های شهری در سال ۱۴۰۲ افزایش یافته است. می‌زان مالکیت خودرو توسط خانواده‌های شهری در سال ۱۴۰۱ معادل ۵۳.۷ درصد بود که در سال ۱۴۰۲ به ۵۴.۸ درصد رسیده است. این امر نشان‌دهنده رشد ۱.۱ درصدی در مالکیت ماشین بین خانوار‌های شهری ایرانی است. قطعا همزمان با افزایش مالکیت خودرو، می‌زان مالکیت سایر ابزار‌های رفاه‌ی زندگی مانند لوازم خانگی نیز رو به افزایش گذاشته است.
مقایسه سرانه خودرو در ایران با سایر کشورها
تلاش خانوار‌های ایرانی برای افزایش سهم خود از مالکیت ماشین و سایر وسایل زندگی ستودنی است، با این حال آمار‌های توزیع ماشین بین خانوار‌ها نیز تغییراتی داشته است. در آذر ۱۴۰۳، روزنامه دنیای اقتصاد در گزارشی اعلام کرد که نیمی از خانواده‌های ایرانی فاقد ماشین هستند. این گزارش بر پایه نتایج تحقیقات مرکز پژوهش‌های مجلس منتشر شده بود که بر اساس آن، ۵۰ درصد از خانوار‌های ایرانی فاقد خودرو بودند. با می‌انگین‌گیری از درصد مالکیت ماشین بین خانوار‌های شهری و روستایی با در نظر گرفتن وزن هر یک، سرانه ماشین در ایران برای کل خانوار‌ها به حدود ۵۰ درصد می‌رسد.
بر اساس گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی در سال ۱۴۰۱، ۵۰ درصد خانوار‌ها فاقد ماشین بودند، ۳۵ درصد یک ماشین داشتند، ۱۱ درصد دارای دو ماشین، ۳ درصد دارای سه ماشین و ۱ درصد مالک بیش از سه ماشین بودند. این آمار در حالی منتشر شد که ۲۴ می‌لیون دستگاه خودرو در کشور تردد می‌کردند که در تملک نیمی از خانوار‌ها بودند. همان‌طور که اشاره شد، سرانه ماشین و لوازم رفاه‌ی در هر کشوری نشان‌دهنده جزئیات فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی آن است. به طور مثال ۷۷ درصد از خانوار‌های آلمانی مالک ماشین شخصی هستند، در حالی که این نرخ در زیمباوه ۳۳ درصد است. در انگلستان سرانه ماشین ۴۵ درصد است، زیرا بسیاری از شهروندان از حمل‌ونقل عمومی بهره می‌برند. در طرف دیگر، نزدیک به ۹۲ درصد از خانوار‌های آمریکایی مالک ماشین شخصی می‌باشند.
