تهدید تنوع زیستی ایران در پی تجاوز نظامی_آفتاب شرق

حمید ظهرابی، معاون محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی سازمان و مرجع ملی کنوانسیون تنوع زیستی سرزمین، اظهار داشت: تنوع زیستی در سطوح ژن، گونه و اکوسیستم از جنگ صدمه می‌بیند، اما این نوشته طبق معمول آن‌گونه که باید مورد دقت قرار نمی‌گیرد.

وی با اشاره به جایگاه ایران در تنوع زیستی جهان افزود: ایران از با اهمیت ترین کشورهای جهان در عرصه تنوع زیستی است و تجاوز نظامی می‌تواند پیامدهای ویرانگری برای این اندوخته مورد قیمت طبیعی به همراه داشته باشد. 

ظهرابی با اشاره به اهمیت ناحیه رویشی زاگرس او گفت: زاگرس یکی از ۳۲ نقطه داغ تنوع زیستی و اندمیسم جهان به حساب می اید، اما متأسفانه از آذربایجان غربی و کردستان تا استان فارس ناظر بمباران گسترده این ذخیره‌گاه طبیعی هستیم و این اکوسیستم مورد قیمت به شدت در معرض تهدید قرار دارد. این منطقه به تنهایی میزبان ۲۴۲ گونه گیاهی اندمیک (بومی) است.

او همین طور گفت: اهمیت این بوم‌سازگان به حدی است که ۷۱ منطقه از ۳۲۴ منطقه تحت مدیریت سازمان حفاظت محیط زیست در محدوده زاگرس قرار دارند و سه ذخیره‌گاه زیست‌کره جهانی شامل ارژن و پریشان، تنگ صیاد و دنا که در یونسکو به ثبت رسیده‌اند نیز در همین محدوده واقع شده‌اند.

مرجع ملی کنوانسیون تنوع زیستی ایران خاطرنشان کرد: منطقه زاگرس پیش از وقوع جنگ نیز تحت فشارهای ناشی از تحول اقلیم قرار داشت و ادامه جنگ می‌تواند این اکوسیستم طبیعی مورد قیمت را تا مرز فروپاشی پیش ببرد.

وی این چنین از سکوت برخی مراجع بین‌المللی محیط زیستی در روبه رو این حوادث انتقاد کرد و او گفت: برخی نهادهای بین‌المللی تنها از کشورها خواست اراعه گزارش و کارکرد دارند، اما در این چنین شرایطی منفعل و بی‌عمل بوده و سکوت می‌کنند.

ظهرابی با اشاره به تعهدات بین‌المللی در زمان جنگ افزود: بر پایه پروتکل الحاقی به کنوانسیون ژنو مصوب سال ۱۹۷۷، حفاظت از محیط زیست طبیعی و تنوع زیستی در زمان جنگ باید مورد دقت قرار گیرد، در حالی که آنچه امروز ناظر آن هستیم، تخریب گسترده طبیعت ایران به اختصاصی در ناحیه زاگرس است که قسمت عمده حملات نظامی در آن متمرکز شده است. 

وی او گفت: در جریان جنگ تحمیلی ۱۲ روزه، نزدیک به ۸۴۵۰ هکتار از مناطق تحت حفاظت سرزمین که عمدتاً در ناحیه رویشی زاگرس قرار دارند، دچار حریق شده و خسارات قابل توجهی به آنها داخل شده است.

مطابق اظهار سازمان حفاظت محیط زیست، ظهرابی افزود: بر پایه ماده ۵۵ پروتکل الحاقی کنوانسیون ژنو، تخریب شدید محیط‌های طبیعی ممنوع است. این چنین آلودگی شدید هوای تهران در پی دعوا به مراکز ذخیره سوخت، مصداق روشنی از دستکاری محیط زیست برای اهداف نظامی به حساب می اید؛ کاری که علاوه بر صدمه به مردم و طبیعت، برخلاف کنوانسیون منع منفعت گیری نظامی یا خصمانه از دستکاری محیط زیست (ENMOD) مصوب سال ۱۹۷۶ است.