شنبه 21 نوامبر 2026
تکنولوژی

طرح ترافیک تهران به مدیریت هوشمند و مبتنی بر خسارت تغییر می‌کند

مریم یزدانی 14 سپتامبر 2023 14 سپتامبر 2023 - 03:24
طرح ترافیک تهران به مدیریت هوشمند و مبتنی بر خسارت تغییر می‌کند

به گزارش آفتاب شرق، مجتبی شفیعی مدیرعامل سازمان حمل‌ونقل و ترافیک شهر تهران جزییات طرح جدید مدیریت هوشمند محدوده ترافیک را تشریح کرد و این تحول را گامی بزرگ در جهت عادلانه‌سازی هزینه‌ها توصیف نمود.

برخلاف سیستم قبلی که نرخ ثابتی برای تمام خودرو‌ها در نظر می‌گرفت، روش مصوب در شورای ترافیک پایتخت بر پایه پارامتر‌های پویا استوار شده است. عوارض پرداختی اکنون به متغیر‌هایی چون مدت و طول سفر، سطح شلوغی معابر در ساعات اوج و غیر‌اوج، می‌زان آلودگی هوا، نوع معاینه فنی و می‌زان آلایندگی خودرو بستگی دارد. هرچه حضور و پیمایش خودرو در محدوده بیش‌تر باشد، هزینه بیش‌تری متوجه راننده می‌شود.

این رویکرد تفاوت بنیادین میان کاربری‌های مختلف را محاسبه می‌کند. رانندگانی که خودروی خود را در یک نقطه پارک کرده و تردد مداوم ندارند، نباید عوارضی برابر با خودرو‌هایی بپردازند که به‌صورت پیوسته در محدوده حرکت می‌کنند و آلایندگی قابل‌توجه‌ی تولید می‌کنند. شفیعی تأکید کرد که نرخ برای شهروندان عادی که تردد محدود دارند، قطعا کمتر از طرح کنونی خواهد بود.

تکنولوژی جدید امکان رصد دقیق مسیر حرکت هر خودرو را فراهم آورده و پیشرفته‌ترین روش جهانی برای کنترل ترافیک شهری محسوب می‌شود. منطق نرخ‌گذاری از حالت یکنواخت خارج شده و به مدل مبتنی بر می‌زان خسارت وارده به شهر تبدیل می‌شود. این مکانیزم انگیزه‌ی اقتصادی برای کاهش تردد‌های غیر‌ضروری و استفاده از حمل‌ونقل عمومی ایجاد می‌کند.

اجرای عملیاتی این طرح همچنان نیازمند مصوبه نهایی شورای شهر تهران و هماهنگی‌های فنی با سازمان فاوا است. اگرچه کلیات در شورای ترافیک به تصویب رسیده، اما گام‌های اجرایی برای نیمه دوم سال جاری و اجرای کامل در سال آینده برنامه‌ریزی شده است. مدیریت شهر با این تغییر به سمت سیستم‌های هوشمند و داده‌محور در کنترل ترافیک می‌کند.

سازمان حمل‌ونقل و ترافیک برای اجرای این سامانه هوشمند، زیرساخت‌های فنی و نرم‌افزاری لازم را در حال توسعه است تا امکان محاسبه‌ی لحظه‌به‌لحظه عوارض بر اساس داده‌های واقعی ترافیک، آلودگی و مسیر حرکت فراهم آید. این بستر فناوری‌ای پایه‌ای برای شفافیت کامل در صورتحساب‌های رانندگان و امکان پیگیری و اعتراض به مبالغ محاسبه‌شده ایجاد خواهد کرد.

شهروندان در ماه‌های آتی با مراحل اطلاع‌رسانی جامع و دوره‌های آموزشی کوتاه برای آشنایی با نحوه محاسبه عوارض، روش‌های پرداخت الک‌ترونیکی و نحوه استفاده از اپلیکیشن‌های موبایل جهت مدیریت حساب کاربری خود روبرو خواهند شد. این فرآیند با هدف کاهش ابهامات و افزایش اعتماد عمومی به سیستم جدید تدوین شده است.