در سراسر جهان میلیون‌ها نفر با افزایش سن به زوال شناختی مبتلا خواهد شد. طبق معمولً دانشمندان برای بازدید زوال عقل و اختلال‌های شناختی روی مغز تمرکز می‌کنند، اما محققان ژاپنی در تحقیق جدیدی عاملی اثرگذار بر سلامت مغز اشکار کردند که مقداری غیرمنتظره است. آنها می‌گویند سطح سالمی از چربی شکم (احشایی) می‌تواند به نگه داری سلامتی مغز در سنین جوانی پشتیبانی کند.

بر پایه گزارش Study Finds، محققان دانشگاه توهو ژاپن دریافتند چربی احشایی (چربی که اندام‌های داخلی شما را احاطه کرده) در نگه داری سلامت مغز مؤثر است. به عبارت دقیق‌تر، بافت چربی احشایی به نگه داری سطح «فاکتور نورون‌زایی مشتق‌شده از مغز» (BDNF) در داخل مغز پشتیبانی می‌کند. BDNF را به گفتن کود مغزی در نظر بگیرید که در رشد سلول‌های مغز، زنده‌ماندن و تشکیل ارتباطات تازه نقش دارد. هرچه BDNF بیشتری داشته باشید، کارکرد مغز شما بهتر است. اما با افزایش سن، سطح BDNF شما به‌طور طبیعی افت می‌یابد و از این زمان است که مشکلات حافظه اغاز می‌شود.

تأثیر چربی شکم بر سلامت مغز

محققان دریافتند که CX3CL1، پروتئینی که توسط چربی احشایی ساخته می‌شود، نقش بزرگی در نگه داری سطح سالم BDNF ایفا می‌کند. در موش‌های جوان‌تر، چربی شکم آنها مقدار بسیاری CX3CL1 تشکیل می‌کند و کارکرد مغزشان را قوی نگه می‌دارد. اما با بالارفتن سن موش‌ها، هم چربی شکم و هم سطح BDNF مغزشان افت می‌یابد. هنگامی که دانشمندان به‌شکل مصنوعی CX3CL1 را در موش‌های جوان پایین آوردند، سطح BDNF آنها نیز کم شد و اثرات پیری ابراز اشکار کرد. اما هنگامی به موش‌های مسن‌تر دوز اضافی CX3CL1 دادند، BDNF مغزشان به حالت عادی برگشت.

یقیناً چربی احشایی اضافی ضررهایی نیز دارد و با تعداد بسیاری از مشکلات سلامتی مرتبط است؛ بااین‌حال این پژوهش مشخص می کند که مقادیر سالم چربی احشایی می‌تواند به سلامت مغز پشتیبانی کند.

محققان برای آزمایش فرضیه‌های خود روی موش‌های نر در سنین گوناگون آزمایش کردند؛ آنها حالت موش‌ها را در سنین ۵، ۱۰ و ۱۸ ماهه (تقریباً معادل انسان‌های جوان، میانسال و مسن) برسی کردند. موش‌های ۵ ماهه و ۱۰ ماهه سطوح شبیهی از BDNF در هیپوکامپ مغز خود داشتند، اما در ۱۸ ماهگی، این سطوح نزدیک به یک‌سوم افت یافته می بود. این الگو با خط سیر زوال شناختی مطابقت دارد: یعنی در اواخر زندگی است که علائم اختلال‌های شناختی ابراز می‌کنند.

این چنین محققان می‌گویند گفتن ژن‌های پروتئین CX3CL1 در بافت چربی با افزایش سن افت می‌یابد. محققان می‌گویند هورمون‌های استرس همانند کورتیزول (در انسان) و کورتیکوسترون (در موش) علتکاهش این پروتئین می‌شود.

یافته‌های این پژوهش در ژورنال GeroScience انتشار شده است.