او همین طور گفت: اشعه فرابنفش، نوعی از پرتوهای الکترومغناطیسی است که به‌صورت طبیعی در نور خورشید وجود دارد و به سه نوع UVA، UVB و UVC دسته‌بندی می‌شود. از بین این سه، اشعه UVC با مختصر‌ترین طول موج و بیشترین انرژی، خوشبختانه به‌طور کامل توسط لایه اوزون جذب می‌شود و به سطح زمین نمی‌رسد.

هادئی فرمود: اما خطر مهم از سوی دو نوع دیگر، یعنی اشعه‌های UVA و UVB است. اشعه UVB با وجود جذب قسمت اعظم آن توسط لایه اوزون، تا این مدت به مقدار ۵ تا ۱۰ درصد به سطح زمین می‌رسد و عامل مهم ابراز سوختگی‌های پوستی، صدمه به DNA و در نتیجه سرطان‌های پوست به حساب می اید. این نوع اشعه زیاد تر به لایه‌های سطحی پوست نفوذ کرده و حتی در تماس‌های مختصر‌زمان نیز می‌تواند صدمه‌زا باشد.

وی اذعان کرد: اشعه UVA با طول موج بلندتر و انرژی کمتر، به لایه‌های عمقی‌تر پوست نفوذ می‌کند و نقش مهمی در پیری زودرس پوست، ابراز چین و چروک، تحول رنگ پوست و نیز افزایش خطر ابتلاء به برخی انواع سرطان‌های پوستی دارد. این چنین هر دو نوع اشعه فرابنفش در ابراز اختلالات بینایی همانند آب مروارید نیز موثرند.

این عضو هیئت علمی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران اصرار کرد: قرارگیری در معرض نور خورشید به‌معنی قطعی ابتلاء به سرطان پوست نیست. تعداد بسیاری از افراد به‌طور روزمره و در طول سال‌های زندگی با نور خورشید تماس دارند، بدون این که دچار بیماری‌های خطرناک شوند، اما مراعات عمل های پیشگیرانه الزامی است.

شاخص UV و مقدار خطر

این عضو هیئت علمی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران اظهار کرد: سازمان‌های جهانی برای سنجش شدت تابش اشعه فرابنفش، شاخصی به نام «UV Index» تعریف کرده‌اند که از عدد صفر تا ۱۱ و بالاتر متغیر است. این شاخص ابزار مهمی برای برسی خطر قرار گرفتن در معرض UV به حساب می اید: ۰ تا ۲ مقدار UV زیاد پایین است؛ فعالیت در فضای باز بدون عمل های حفاظتی مجاز، ۳ تا ۷، تابش در حد متوسط تا زیاد است؛ پیشنهاد می‌شود از ساعت ۱۰ صبح تا ۴ بعدازظهر در سایه بمانید و از ضد آفتاب با SPF ۱۵ یا زیاد تر، لباس آستین‌دار، کلاه لبه‌دار و عینک آفتابی منفعت گیری کنید و ۸ و بالاتر به علت تابش زیاد زیاد، خطرناک است؛ حتی تماس مختصر با نور آفتاب می‌تواند تبدیل سوختگی شدید، صدمه‌های چشمی و افزایش خطر سرطان پوست شود. در این شرایط، وجود در فضای باز بدون محافظ پیشنهاد نمی‌شود.

قانون سایه؛ راهنمای ساده برای تشخیص خطر

هادئی تصریح کرد: یکی از راهکارهای ساده برای تشخیص شدت تابش اشعه فرابنفش، «قانون سایه» است. اگر در طول روز سایه بدن شما مختصر‌تر از قدتان باشد، یعنی خورشید در موقعیت بالاتری در آسمان قرار دارد و مقدار UV دریافتی بیشتر از حد ایمن است. در این چنین شرایطی، باید عمل های حفاظتی به‌طور جدی مراعات شود.

راهکار برای افت خطرات ناشی از اشعه UV

برای افت خطرات ناشی از اشعه UV، نکاتی اعم از پرهیز از قرار گرفتن در معرض نور مستقیم خورشید به‌اختصاصی در ساعات میانی روز (۱۰ صبح تا ۴ بعدازظهر)، منفعت گیری از محیط‌های سایه‌دار یا سرپوشیده زمان فعالیت‌های فضای باز و این چنین منفعت گیری از وسایل محافظتی همچون منفعت گیری از کلاه لبه‌دار، لباس‌های آستین‌دار و ترجیحاً روشن، کرم ضد آفتاب با SPF بالا (حداقل ۱۵) و عینک آفتابی استاندارد با محافظ UV منفعت گیری شود؛ این عمل های اگرچه تماس با اشعه فرابنفش را به‌طور کامل حذف نمی‌کنند، اما می‌توانند به‌طور قابل‌توجهی سطح روبه رو با این پرتو زیان اور را افت دهند و از ابراز عوارض جبران‌ناپذیر جلوگیری کنند.

سه قدم برای محافظت در برابر اشعه فرابنفش

وی اذعان کرد: پوشیدن لباس‌های پوشیده و آستین‌بلند از با اهمیت ترین راه حلهای افت تماس مستقیم پوست با اشعه فرابنفش (UV) در فصول گرم سال به حساب می اید. منفعت گیری از کلاه‌های لبه‌دار با لبه‌ای به طول ۷ تا ۱۰ سانتی‌متر، نقش مؤثری در جلوگیری از تابش مستقیم آفتاب بر صورت و گردن دارد.

این عضو هیئت علمی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران این چنین خاطر نشان کرد: چشم‌ها یکی از صدمه‌پذیرترین اعضای بدن در برابر اشعه UV می باشند. تماس مکرر و بدون محافظ چشم با نور خورشید می‌تواند جهت بیماری‌هایی نظیر آب مروارید شود. به همین علت منفعت گیری از عینک‌های آفتابی استاندارد با محافظت کامل در برابر UVA و UVB الزامی است.

او همین طور گفت: عینک‌هایی که با گفتن UV۴۰۰ در بازار اراعه خواهد شد، توانایی حذف ۹۹ تا ۱۰۰ درصد اشعه‌های زیان اور را دارند. با این حال، به علت وجود مثالهای تقلبی، پیشنهاد می‌شود مردم برای مطمعن از کیفیت و اصالت عینک، تنها از فروشگاه‌های معتبر خرید کنند.

ضد آفتاب مناسب؛ سپری روزانه در برابر نور خورشید

هادئی تصریح کرد: منفعت گیری روزانه از کرم ضد آفتاب نیز یکی از راهکارهای مؤثر در برابر اثرات مخرب پرتوهای فرابنفش است. انتخاب کرم مناسب نقش تعیین‌کننده‌ای در مقدار محافظت دارد. فاکتور مهم در این عرصه SPF یا Sun Protection Factor است که روی همه کرم‌های ضد آفتاب درج می‌شود.

او گفت: برای محافظت مؤثر در برابر تابش‌های شدید، کرم ضد آفتاب باید حداقل دارای SPF ۳۰ یا ترجیحاً ۵۰ باشد. این مقدار می‌تواند تا حد بسیاری از نفوذ اشعه UV به پوست جلوگیری کند. این چنین نحوه منفعت گیری صحیح از ضد آفتاب اهمیت بسیاری دارد: کرم باید حداقل ۱۵ دقیقه پیش از قرار گرفتن در معرض آفتاب منفعت گیری شود، برای تداوم تاثییر محافظتی، باید هر ۲ تا ۳ ساعت یک‌بار تمدید شود و افرادی با پوست روشن نسبت به سایرین صدمه‌پذیری بیشتری در برابر نور خورشید دارند و باید زیاد تر مواظب باشند.

تهدید واقعی یا بزرگنمایی؟

این عضو هیئت علمی دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی تهران خاطرنشان کرد: هرچند اشعه فرابنفش در صورت بی‌توجهی می‌تواند تهدیداتی جدی برای پوست و چشم‌ها تشکیل کند، نباید این خطر را بزرگنمایی کرد. با مراعات چند عمل ساده همانند منفعت گیری از لباس‌های مناسب، ضد آفتاب استاندارد و عینک آفتابی با محافظ UV، می‌توان مقدار صدمه را به حداقل رساند، به‌طوری که در تعداد بسیاری از موارد، خطر عملاً به صفر نزدیک می‌شود.