وی گفتن داشت: به نظر می‌رسد حجم بسیاری کار پژوهشی در موضوعات گوناگون صورت گرفته و خوب مستندسازی شده است ضمن این که تنوع موضوعات هم قابل دقت است و مجموعه فرهیخته‌ای داخل کار پژوهش شدند. 

وی به دو دیدگاه در عرصه پژوهش اشاره کرد و افزود: یک نگاه این است که موضوعات گوناگون را جداگانه بازدید و تحلیل کنیم و مثالهای محدود در فضاهای گوناگون بگیریم. یک نگاه هم این است که مباحث علوم اجتماعی و علوم انسانی را زیاد زیربنایی ببینیم و مباحث بعد از آن که مسائل فنی و مهندسی است را مبتنی بر مطالعات اقتصادی، اجتماعی، زیست محیطی و فرهنگی ببینیم که عرصه‌های علوم انسانی اجتماعی دارند. اگر اینگونه ببینیم آنچه انجام می‌دهیم مورد قبول مردم است و پشتیبانی‌های کافی اجتماعی را داریم. 

معاون پژوهشی وزارت علوم از پژوهشگران خواست: روی مسائل مهم سرزمین به طور پروژه‌های بزرگ نگاه کنند چون مسائل خُرد و موردی گرچه ملزوم است اما اثربخشی محدودی دارند. 

پژوهش هنگامی کاربردی می‌شود که کارفرمای مناسبی داشته باشد

وی درمورد کاربردی کردن پژوهش‌ها او گفت: پژوهش هنگامی کاربردی می‌شود که کارفرمای مناسبی داشته باشد. هنگامی پژوهش انجام شود ولی تقاضایی نداشته باشد هرچقدر هم عمیق صورت بگیرد، خودبخود به عرصه اجرا در نمی‌آید. تصمیم گیران باید حس کنند که به آن پژوهش نیاز دارند و برای انجام فعالیت تقاضا داشته باشند و خروجی آن تقاضا را بکار بگیرند. 

وی با اصرار بر این که ماموریت محقق الزاما این نیست که بازار تقاضا را از قبل پیش بینی کند، گفت: پروژه‌های اراعه محور زیاد سخت داخل بازار خواهد شد به این علت، از نگاه من، مشکل، محققین نیستند بلکه مشکل ساختارها می باشند. آن‌ها باید صورت قضیه‌های خود را به حوزه و دانشگاه اظهار کنند، بابت تحقیق هزینه دهند و سپس تحقیق را بکار گیرند. 

وی با اشاره به بسیاری اساتید و محققان در علوم انسانی او گفت: در این حوزه تقاضا تا این مدت رویکرد قوی به این سمت که صورت قضیه‌های خود را به مراکز علمی پژوهشی اظهار کنند نداشتند برای مثال بازرگان از محقق علوم انسانی می‌خواهد راجع به فروش کالای خود تحقیق کند و برای آن هزینه هم می‌پردازد، این پژوهش به طور قاطق کاربردی خواهد می بود.

در روبه رو فکر کنید محققی کارفرما ندارد و خودش راجع به فروش کالا تحقیق می‌کند، این پژوهش کتابخانه‌ای می‌شود. سر تقاضا باید جهت شود که محقق به بازار کشیده شود. کشاننده به سمت بازار سر تقاضاست و به نظرم باید آنجا را پشتیبانی کنیم که این اتفاق بیفتد. 

ستاد هوش مصنوعی در وزارت علوم راه اندازی شده است

ابطحی درمورد رتبه پژوهش‌های ایران در جهان گفتن داشت: در عرصه تولیدات علمی مکتوب رتبه ۱۶ تا ۱۷ را در جهان داریم. در عرصه نوآوری هم رتبه ۷۰ دنیا را داریم. دلنشین این است که رتبه‌بندی‌ها ملاک‌های مختلفی دارند. رتبه ایران در نیروی انسانی رتبه ۴۴ دنیاست، جایی که رتبه ما را پایین‌تر می‌برد حمایتی است که از این نیروی انسانی باید صورت بگیرد. ما جامعه خلاقی داریم که اگر از آن‌ها حمایتشود، رتبه ما در دنیا بالا خواهد آمد و بهتر خواهد شد. 

وی درمورد منفعت گیری از هوش مصنوعی در وزارت علوم، تحقیقات و فناوری (عتف) او گفت: در این عرصه در وزارتخانه ستادی راه اندازی شده است و دانشگاه ها، پژوهشگاه‌ها و پژوهشکده‌ها فعال می باشند؛ هم در عرصه اخلاق در هوش مصنوعی و هم در عرصه کاربرد که شرکت‌های دانش بنیان به طور گسترده دارند کار می‌کنند و نیز در عرصه مطالعات نظری. به نظر می‌آید ستادی باید پوشش کلی بدهد که این هم در حال ساختارسازی است تا بتواند به شدت این‌ها را همگرا کند. 

حالت ایران در منطقه را به لحاظ شاخص نیروی انسانی نامناسب است

وی حالت ایران در منطقه را به لحاظ شاخص نیروی انسانی نامناسب دانست و او گفت: همه ضعف‌هایی که ما داریم و شاخص‌هایی که رتبه ما را پایین می‌آورد در حمایتاست و فرد دیگر هم روابط بین الملل که باید تحکیم شود. 

وی مهاجرت نخبگان را در این عرصه تاثیرگذار دانست و اصرار کرد: در افت رتبه علمی ایران سه عامل «مهاجرت»، افت مقدار «حمایتاز پژوهشگران» و «روابط بین الملل» تاثییر گذار است. 

معاون وزیر علوم او گفت: روابط بین الملل در افزایش تولیدات علمی سرزمین زیاد حاکم است. حتی اتفاقی که در دنیا می‌افتد این است که اغاز کردند به چاپ نکردن مقالات ایرانی که بنظر می‌رسد فشارهای غیرمنطقی از جاهای دیگر دارد داخل می‌شود. 

مهاجرت بیشتر از هزار نفر از اساتید در ۵ سال تازه

وی مهاجرت اساتید را در افت پژوهش اثرگذار دانست و او گفت: احتمالا بیشتر از هزار نفر از اساتید و پژوهشگران ایران در ۵ سال تازه از سرزمین مهاجرت کردند. 

او همین طور گفت: باید علل و عرصه‌های مهاجرت اساتید و پژوهشگران را اشکار کرد چون در آنجا هم شرایط زیاد مساعد و خوب حاکم نیست و لذا باید تلاش کنیم عرصه‌های ماندگاری آن‌ها را فراهم کنیم. 

وی معیشت اساتید و محدودبودن امکانات پژوهشی را از جمله علل مهاجرت قشر فرهیخته علمی دانست و در ادامه گفت: بنظرم در ساختار بودجه باید راجع به افرادی که حیثیت علمی ایران را به دوش می‌کشند فکری کرد. 

ابطحی درمورد برنامه وزارت علوم برای حمایتاز پژوهش‌های درجه یک او گفت: در این عرصه برنامه‌ای تدوین شده که مرحله های تصویب را می‌گذراند که ذیل مرجعیت علمی قرار می‌گیرد و پشتیبانی می‌کند که اساتید برجسته آزمایشگاه‌های تحقیقاتی بهتر داشته باشند. در عرصه جذب فارغ التحصیلان پسادکتری هم پشتیبانی کنیم یقیناً آزمایشگاه‌های بزرگ ملی را تجهیز کنیم، حمایتاز دانشگاه‌ها در تجهیزات برنامه‌ای است که داریم. 

وی با اشاره به معیشت اساتید فرمود: او گفت و گو معیشتی او گفت و گو پیچیده‌ای است که الزام دارد به فوریت به ان رسیدگی شود. 

وی درمورد لزوم تجهیز دانشگاه‌های علوم انسانی به آزمایشگاه او گفت: علوم انسانی اجتماعی هم نیازمند آزمایشگاه‌های تحقیقاتی و سرورهای خوب است و به نظرم می‌آید حتما باید در این عرصه کار کرد. ما از پژوهشگاه‌های علوم انسانی اسلامی حمایتمی‌کنیم چون چالش‌های مهم سرزمین در این حوزه‌ها قرار دارد. 

وی با گفتن این که نباید انتظار داشت که همه اساتید ما داخل ربط صنعت و جامعه شوند، او گفت: این عدد نزدیک ۳۰ درصد است. این نسبت بخواهد زیادتر شود می‌تواند یک مقصد باشد اما این که همه اساتید داخل این ربط شوند معقول نیست چون دانشگاه‌ها ماموریت‌های دیگر هم دارند. 

ابطحی در آخر خاطرنشان کرد: وجود ۴۰ درصد از مجموعه هیئت علمی در ربط صنعت و حل مساله رقم مناسبی است اما در کنار آن آزمایشگاه‌های ملی باید فعال شوند تا محققین حوزه و دانشگاه بتوانند به طور همگرا مسائل را حل کنند.